Phân khúc bất động sản cao cấp và trung cấp hiện nay đang rơi vào trạng thái đóng băng hoặc bão hòa, dòng tiền của các tập đoàn lớn bị nghẽn. Để tồn tại, họ buộc phải chuyển hướng sang phân khúc nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê bình dân - nơi có nhu cầu thực tế khổng lồ của đám đông.

Bằng cách đưa ra con số 25% và bức tranh "thập tử nhất sinh" của người lao động, các hiệp hội bất động sản đang tạo áp lực dư luận để đòi hỏi nhà nước cấp các đặc quyền: giao đất sạch không thu tiền sử dụng đất, giảm thuế, và đặc biệt là mở các gói tín dụng ưu đãi lãi suất thấp. Người lao động vô tình trở thành "lá bài truyền thông" để giới chủ hợp pháp hóa việc xin tài trợ từ ngân sách quốc gia.

Tin tức về 13 doanh nghiệp lớn đặt bút ký kết quyết tâm xây dựng gần 100.000 căn nhà ở cho thuê được tung ra như một liều thuốc an thần cho dư luận.

Dân trong nghề đều biết, các lễ ký kết biên bản ghi nhớ (MOU) tại các hội nghị phần lớn là các động tác ngoại giao và PR để làm đẹp báo cáo và nâng giá cổ phiếu của doanh nghiệp trên sàn chứng khoán. Từ "đặt bút ký quyết tâm" trên giấy cho đến khi viên gạch đầu tiên được đặt xuống và căn hộ được bàn giao là một khoảng cách mênh mông, phụ thuộc vào việc doanh nghiệp đó có vay được tiền ngân hàng hay không.

Ngay cả khi 100.000 căn nhà này được hoàn thành, với bản chất tối ưu hóa lợi nhuận, giới chủ sẽ tìm mọi cách lách luật để biến chúng thành những căn hộ "cho thuê dài hạn 50 năm" (thực chất là bán nhà trả góp né luật) nhằm thu tiền cục về túi ngay lập tức, chứ không có chuyện ngồi chờ nhặt tiền lẻ vài triệu mỗi tháng từ công nhân.

Giới chủ thượng tầng (cả tư bản công nghiệp lẫn tư bản bất động sản) thừa biết rằng nếu tiền thuê nhà quá cao, người lao động sẽ bỏ phố về quê — dẫn đến cuộc khủng hoảng thiếu hụt nhân công giá rẻ, làm sụp đổ hệ thống sản xuất đô thị.

Do đó, họ cần những dự án nhà ở giá rẻ không phải vì họ muốn bạn giàu lên, mà để giữ cho chi phí sinh hoạt của bạn ở mức vừa đủ tồn tại. Khi chi phí tiền nhà giảm xuống, các chủ doanh nghiệp sẽ có lý do chính đáng để tiếp tục duy trì mức lương tối thiểu thấp, không cần tăng lương cho bạn mà bạn vẫn không bỏ việc. Nhà ở giá rẻ thực chất là một công cụ để ổn định hệ thống bóc lột, đảm bảo dòng thặng dư chảy từ mồ hôi của bạn vào túi giới chủ được duy trì một cách bền vững và không có nổi loạn.

Nỗi đau mang tên "tiền thuê nhà" là có thật, nhưng giải pháp được vẽ ra tại các hội nghị bất động sản chỉ là một vở kịch phân chia lại lợi ích của giới thượng tầng. Bạn hy vọng vào 13 doanh nghiệp lớn sẽ giải cứu mình, nhưng hãy nhớ: Tư bản không bao giờ xây nhà để cứu người nghèo, họ chỉ xây nhà khi việc đó mang lại biên lợi nhuận tối ưu nhất.

Chừng nào bất động sản vẫn là công cụ đầu cơ tối thượng của nền kinh tế, thì con số 20% hay 25% thu nhập mãi là một chiếc bánh vẽ trên các trang báo, còn bạn thì vẫn phải tiếp tục cày cuốc ngày đêm để nộp hơn một nửa thanh xuân của mình cho những chiếc hộp bê tông giữa lòng thành phố.

Linh Quang