Theo quy hoạch điều chỉnh, dự án do Công ty CP Hồn Đất Việt đề xuất triển khai trên khu đất gần 23.000 m2 tại ô đất số 38 khu di dân đô thị Khương Đình, sát đường Vành đai 2,5. Điểm đáng chú ý nhất là ngoài nhà tang lễ, dự án còn có 2 tháp tưởng niệm cao 13 tầng.
Nghe tới “tháp tưởng niệm” nhiều người ban đầu còn nghĩ chắc kiểu công trình nhỏ nhỏ, mang tính biểu tượng, có không gian thắp hương, tưởng niệm văn minh hiện đại gì đó. Nhưng rồi đọc tiếp thấy… 13 tầng thì dân bắt đầu khựng lại.
Vì nói thật, ở Hà Nội bây giờ xây một trường học thêm vài tầng còn khó, chỗ gửi xe thì thiếu, công viên thì hiếm, mà một công trình “không lưu tro cốt, chỉ để tưởng niệm” lại cần tới hai toà cao tầng quy mô lớn giữa nội đô thì đúng là khiến người ta phải đặt dấu hỏi.
Theo giải thích của chủ đầu tư, đây không phải nơi lưu giữ tro cốt mà chỉ là nơi đặt bài vị và lưu giữ kỷ vật của người đã khuất. Nhưng càng giải thích, nhiều người lại càng thấy mơ hồ. Bởi nếu chỉ đơn thuần là không gian tưởng niệm, vậy nhu cầu thực tế lớn tới mức nào để phải xây cao 13 tầng? Hay nói cách khác: công trình này thực chất sẽ vận hành ra sao trong tương lai?
Đó mới là điều khiến cư dân lo.
Vì người dân Hà Nội giờ khá “nhạy cảm” với khái niệm công năng thực tế và công năng trên giấy. Không ít dự án ban đầu giới thiệu một kiểu, vài năm sau vận hành thành kiểu khác. Chung cư thì mọc thêm officetel, shophouse thành kho hàng, tầng kỹ thuật thành căn hộ, nên việc người dân lo sau này công trình biến đổi chức năng cũng không phải vô lý.
Mà tâm lý Á Đông thì vốn khó tách bạch hoàn toàn chuyện ở và chuyện tâm linh. Nói không ảnh hưởng thì cũng khó. Thử tưởng tượng mỗi sáng mở rèm ban công nhìn thẳng sang hai toà tháp tưởng niệm 13 tầng, tối đi làm về ngang khu nhà tang lễ, rồi bảo cư dân “cứ yên tâm như trung tâm thương mại thôi” nghe cũng hơi… duy tâm quá mức.
Điều đáng nói là khu vực Khương Đình vốn đã quá tải đủ đường. Đường nhỏ, dân đông, trường học thiếu, chỗ đỗ xe thiếu, không gian công cộng cũng thiếu. Thành ra nhiều người đặt câu hỏi: giữa một khu dân cư đang thiếu đủ thứ phục vụ người sống, liệu ưu tiên thêm một công trình quy mô lớn cho người đã khuất có hợp lý không?
Ở góc độ quản lý, UBND phường Khương Đình cho biết đã nắm được phản ánh của người dân. Chính quyền địa phương khẳng định nếu chủ đầu tư sử dụng công trình sai cam kết, đặc biệt là đưa vào lưu giữ tro cốt, dự án sẽ bị đình chỉ.
Nhưng, có lẽ thứ khiến người dân lo nhất không nằm ở cái tên “tháp tưởng niệm”, mà nằm ở cảm giác không ai biết ranh giới cuối cùng của công trình này sẽ dừng ở đâu. Vì ở thị trường bất động sản Việt Nam, đôi khi thứ đáng sợ nhất không phải bản thiết kế… mà là câu “sẽ nghiên cứu điều chỉnh sau”.